به طور کلی یک سیستم روشنایی باید نیازهای زیر را تامین نماید :

1. راحتی دید (Visual Comfort)
2. بهداشت، ایمنی و راحتی (Health, Safety and Well-Being)
3. نیازها و حالات روحی (Mood and Atmosphere)
4. ارتباط اجتماعی (Social Communication)
5. کارایی شغلی (Task Performance)
6. زیبایی شناسی (Aesthetic Judgment)

هرم سلسله مراتب نیازهای انسانی مزلو (Hierarchy of Human Needs)

مزلو (آبراهام هَرولد مَزلو) روانشناس انسانگرای آمریکایی ( اول آوریل ۱۹۰۸ تا هشتم ژوئن ۱۹۷۰)، نیازهای اساسی انسان را در یک هرم جای داده است که دارای 5 طبقه است. طبقات پایین‌تر هرم، نیازهای حیاتی‌تر و ساده‌تر و طبقات بالاتر، نیازهای پیچیده‌تر را نشان می‌دهند. به اعتقاد مازلو مرحله نهایی تکامل روان‌شناسیک فرد، وقتی رخ می‌دهد که او از لحاظ برآورده شدن نیازهای پایه‌اش (طبقه‌های یک تا چهار) احساس امنیت و آرامش کند. در چنین وضعیتی، او تمرکز خود را بر شکوفا کردن استعدادهای نهفته‌اش برای تبدیل شدن به یک انسان موثر، خلاق، پخته و دارای بینش خواهد گذاشت.

چهار طبقه اول هرم مزلو نیازهای پایه یا نیازهای فقدانی (Deficiency Needs) یا D-Needs نام دارند. این نیاز‌ها در صورت تامین شدن، حس خاصی به فرد نمی‌دهند، اما در صورتی که تامین نشوند، او را دچار اضطراب و نگرانی می‌کنند.

طبقه اول :

نیازهای جسمانی و فیزیولوژیکی (Physiological) مانند تنفس، آب، غذا، خواب، دفع، فعالیت جنسی، سلامت و تعادل زیستی و روانی

طبقه دوم :

نیاز به امنیت (Safety) شامل : امنیت شخصی، بدنی، سلامتی، اخلاقی، خانوادگی، مالی و شغلی

طبقه سوم :

عشق و تعلق خاطر (Love – Belonging) شامل : پذیرش توسط اجتماع، دوستی، علاقه به دیگران، ازدواج، خانواده، روابط مناسب و صمیمیت جنسی (انسان‌ها به تعلق داشتن و پذیرفته شدن احتیاج دارند. این حس می‌تواند از سوی گروه‌های بزرگ (مانند باشگاه‌های ورزشی، اداره، گروه‌های مذهبی، سازمان‌های حرفه‌ای و …) یا گروه‌های اجتماعی کوچک (مانند اعضای خانواده، همسر یا دوست نزدیک، معلم، همکار یا هم‌تحصیل نزدیک، اشخاص مورد اعتماد و ...) ایجاد شود. افراد همچنین نیاز دارند توسط دیگران دوست داشته شوند و آن‌ها را دوست داشته باشند‌، چه از نوع همجنس و چه غیرهمجنس.)

طبقه چهارم :

رضایت (Esteem) شامل : عزت نفس، اعتماد به نفس، موفقیت، احترام به خود و احترام متقابل

 طبقه پنجم:

خودشکوفایی (Self Actualization) : نیازهای این بخش به عنوان نیازهای رشد ‌دهنده یا نیازهای متعالی یا B-Needs شناخته می‌شوند و دربرگیرنده معنویت، اخلاق، خلاقیت، مهارت، حل مشکلات، حسن نیت و پذیرش واقعیت است. خودشکوفایی، نیاز غریزی انسان‌ برای استفاده حداکثر از همه قابلیت‌ها و استعدادهایش، تلاش برای شکوفا کردن همه پتانسیل‌ها و تبدیل شدن به بهترین چیزی که امکان بودنش را دارد است. نیازهای این طبقه، فقط زمانی مورد توجه فرد قرار می‌گیرند که نیازهای طبقه‌های پایین‌تر، برطرف شده باشند. هرگاه فردی به طبقه‌ بالاتر حرکت کرد، نیازهای طبقه پایین‌تر چندان مورد توجه اصلی او نخواهد بود. اگر هم به صورت موردی، به یک نیاز در طبقه‌های پایین‌تر احتیاج پیدا کند، به صورت موقتی اولویت آن نیاز را بالا می‌برد ولی هرگز به صورت دائمی به طبقه پایین‌تر باز نمی‌گردد. (به عنوان مثال یک شخص موفق از لحاظ تجاری که کارش را نیز دوست دارد، در صورتی که مبتلا به سرطان شود؛ نیاز طبقه پایین یعنی سلامتی، وقت و انرژی زیادی را برای بهبود یافتن صرف می‌کند، اما همچنان به کار و موقعیت‌اش به عنوان یک فرد موفق خواهد بالید و احتمالا در صورت توان به کارش باز خواهد گشت.

پ ن : می توان در بخش بررسی نیازها در روند طراحی از این دسته بندی استفاده کرد. 

ترجمه : آرمیتا زاهدی

7 اصل طراحی جهانی

اصول هفتگانه زیر به عنوان 7 اصل طراحی جهانی فهرست بندی شده اند:

1. دارا بودن شرایط استفادۀ برابر و یکسان برای همگان (equitable use)

2.  انعطاف پذیری در استفاده (flexibility in use)

3. سادگی و مبتنى بودن بر درک يا انتقال مستقيم (simple and intuitive)

4. دارای اطلاعات قابل درک (perceptible information)

5. دارای تلرانس برای خطا (tolerance for error)

6. نیاز به تلاش فیزیکی کم (low physical effort)

7. دارای اندازه و فضای کافی برای نحوۀ عملکرد و استفاده (size and space for approach and use)

عوامل تعیین کننده فرهنگ را می توان موارد زیر دانست:

*        رسانه های گروهی

*        مذهب

*        خانواده

*        نژاد

*        کار و ارزش کاری

*        آموزش و پرورش

عوامل تعیین کننده طبقه اجتماعی استفاده گر

1.       نوع فعالیت اقتصادی

2.       مقدار درآمد

3.       نوع و سطح آموزش رسمی

4.       نوع و محل سکونت

5.       نوع تفریحات و اوقات فراغت

6.       عضویت در موسسات مختلف

7.       موقعیت طبقاتی خانواده (شاخص در اجتماع)

مراحل فرایند خلاقیت

1.       حقیقت یابی

1.1.     تعریف مساله

1.1.1.     شناسایی مشکل

پی بردن به اصل نیاز با پرسش و پاسخ

1.1.2.     تعیین هدف (Design Brief)

1.1.2.1.    عمر محصول

1.1.2.1.1.   کیفیت مواد

1.1.2.1.2.   فرهنگ اجتماعی

1.1.2.1.3.   فرهنگ استفاده

1.1.2.1.4.   اقتصاد

1.1.2.1.5.   مد

1.1.2.2.    نوع نیاز

1.1.2.2.1.   روحی

1.1.2.2.1.1.      استتیکی

1.1.2.2.1.2.      سمبولیک

1.1.2.2.2.   جسمی

1.1.2.2.2.1.      ارگونومیک

1.1.2.2.2.2.      ایمنی

1.1.2.2.2.3.      راحتی

1.1.2.2.2.4.      عملکردی

1.1.2.3.    استفاده گر

1.1.2.3.1.   محیط اجتماعی

1.1.2.3.2.   محیط فرهنگی

1.1.2.4.    زمان

1.1.2.4.1.   حال

1.1.2.4.2.   آینده

1.1.2.5.    مکان (تعیین مکان جغرافیایی)

1.1.2.6.    تکنولوژی

1.1.3.     تفسیر مشکل

1.1.3.1.    شناسایی مشکل

1.1.3.2.    تعیین فرضیه

1.2.     آماده سازی

1.2.1.     جمع آوری اطلاعات

1.2.2.     آنالیز اطلاعات

1.2.2.1.    آنالیز اجتماعی

1.2.2.1.1.   شدت رابطه محصول و انسان

1.2.2.1.2.   نوع رابطه محصول و انسان

1.2.2.2.    آنالیز محیطی (ارتباط محصول و محیط)

1.2.2.3.    آنالیز بازار

1.2.2.4.    آنالیز کارکرد

1.2.2.4.1.   عملی

1.2.2.4.1.1.  جسمی –  روانی (ارگونومیک)

1.2.2.4.1.2.  فنی

1.2.2.4.2.   استتیک (ارتباط روحی محصول و انسان)

1.2.2.4.3.   سیستماتیک (ارتباط محصول با محصول)

1.2.2.4.3.1.  عملی (عملکردی و فنی)

1.2.2.4.3.2.  استتیک

1.2.2.5.    آنالیز ساختار

1.2.2.6.    آنالیز استانداردها

1.2.2.7.    مواد و روش های ساخت

1.2.2.8.    آنالیز بسته بندی

1.2.2.9.    آنالیز حمل و نقل

1.2.2.10. آنالیز خدمات

1.2.3.     لیست بایدها

2.       ایده یابی

2.1.     ایجاد ایده ها

2.1.1.     به جریان انداختن آزاد ایده ها (آفرینش شکل های جدید)

2.1.2.     تدبیر ایده

2.1.2.1.    تعیین اولویت ها (مطابق با محدودیت ها)

2.1.2.2.    جریان های متفاوت فکری

2.2.     پرورش ایده ها

2.2.1.     انتخاب مفیدترین ایده (لیست وارسی اولیه)

2.2.2.     افزودن ایده های دیگر

2.2.2.1.    وفق دادن

2.2.2.2.    تغییر دادن

2.2.2.3.    بزرگ کردن

2.2.2.4.    کوچک کردن

2.2.2.4.1.   کاهش دادن

2.2.2.4.2.   حذف کردن

2.2.2.4.3.   آهسته کردن

2.2.2.5.    جانشین کردن

2.2.2.6.    تغییر نظم و ترتیب

2.2.2.7.    برعکس کردن

2.2.2.8.    ترکیب کردن

2.2.2.9.    عملکرد

2.2.2.9.1.   نیازهای جسمی

2.2.2.9.2.   نیازهای روانی

2.2.2.10. استتیک

2.2.2.10.1.    عناصر گشتالت

2.2.2.10.1.1.   فرم (نقطه، خط، سطح، حجم)

2.2.2.10.1.2.   رنگ (اصلی، ترکیبی، تضاد)

2.2.2.10.1.3.   رویه

2.2.2.10.1.4.   جنس

2.2.2.10.2.    کیفیت های بصری

2.2.2.10.2.1.   تعادل

2.2.2.10.2.1.1.  تقارن

2.2.2.10.2.1.2.  عدم تقارن

2.2.2.10.2.1.3.  شعاعی

2.2.2.10.2.2.   ریتم

2.2.2.10.2.2.1.  تکرار

2.2.2.10.2.2.2.  رشد

2.2.2.10.2.2.3.  تناسب

2.2.2.10.2.3.   تناسب

2.2.2.10.2.4.   شکل و زمینه

2.2.2.10.2.4.1.  فضای مثبت

2.2.2.10.2.4.2.  فضای منفی

2.2.2.10.2.5.   ساختمان گشتالت (تکنیک های بصری)

2.2.2.10.2.5.1.  هماهنگی (نظم)

2.2.2.10.2.5.2.  تضاد (پیچیدگی)

2.2.2.10.2.6.   تکنیک های بصری

2.2.3.     به جریان انداختن مجدد ایده ها

2.2.4.     لیست بایدها (تکمیل ایده ها بر اساس اطلاعات طبقه بندی شده)

2.2.5.     انتخاب طرح های نهایی (طبقه بندی بر اساس اولویت ها)

3.       راه حل یابی

3.1.     ارزیابی (وارسی راه حل ها)

3.1.1.     نظر طراح به طرح

3.1.1.1.    چک لیست وارسی

3.1.1.1.1.       ارگونومی

3.1.1.1.2.       استتیک

3.1.1.1.3.       مواد و مصالح

3.1.1.1.4.       اقتصاد

3.1.1.1.5.       برنامه ریزی ساخت

3.1.1.1.6.       نوع انرژی مصرفی

3.1.1.1.7.       ایمنی و امنیت

3.1.1.1.8.       جمع بندی اطلاعات

3.1.1.2.    ماکت سازی اولیه

3.1.2.     نظر متخصصان

3.1.3.     آزمودن طرح ها

3.1.4.     نظرات دیگران

3.2.     جداول ارزشیابی

3.3.     گزینش

3.3.1.     تصمیم گیری در رابطه با راه حل نهایی

3.3.1.1.    پیش بینی کلیه جزئیات

3.3.1.2.    پیش بینی امکانات عملی شدن طرح

3.3.2.     پیاده سازی (اجرا)

3.3.2.1.    راندوی اصلی (Rendering)

3.3.2.2.    نقشه های اجرایی

3.3.2.3.    مدل سازی

بهینه سازی صندلی چرخدار ویژه معلولین پاراپولوژی